PDPC_Consult-15

เรื่อง นิติบุคคลอาคารชุด อ. หารือกรณีขอบเขตความหมายของคำว่า “องค์กรไม่แสวงหาผลกำไร”

ข้อกฎหมาย

1. พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. ๒๕๖๒
   มาตรา ๒๒ มาตรา ๒๓ มาตรา ๓๗ (๑) และมาตรา ๓๙

2. พระราชบัญญัติอาคารชุด พ.ศ. ๒๕๒๒
   มาตรา ๓๓

3. ประมวลรัษฎากร
   มาตรา ๓๙ และมาตรา ๗๗/๒

4. ประกาศคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล เรื่อง การยกเว้นการบันทึกรายการของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลซึ่งเป็นกิจการขนาดเล็ก พ.ศ. ๒๕๖๕
   ข้อ ๓ (๕)

ข้อหารือ

นิติบุคคลอาคารชุด อ. ขอหารือกรณีประกาศคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล เรื่อง การยกเว้นการบันทึกรายการของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลซึ่งเป็นกิจการขนาดเล็ก พ.ศ. ๒๕๖๕ ได้มีการระบุข้อความในข้อ ๓ (๕) ว่า “องค์กรที่ไม่แสวงหากำไร” เป็นลักษณะอย่างหนึ่งของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลซึ่งเป็นกิจการขนาดเล็กที่ได้รับการยกเว้นไม่ต้องดำเนินการตามมาตรา ๓๙ วรรคหนึ่ง (๑) (๒) (๓) (๔) (๕) (๖) และ (๘) และได้อ้างถึงหนังสือกรมสรรพากร ที่ กค ๐๘๔๒/สก./๑๖๘๒ ลงวันที่ ๑๗ กุมภาพันธ์ ๒๕๔๐ เรื่อง ภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่าย กรณีการเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลอาคารชุดฯ ซึ่งระบุว่า นิติบุคคลอาคารชุดไม่เข้าลักษณะเป็นบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลตามมาตรา ๓๙ แห่งประมวลรัษฎากร ซึ่งหมายความว่านิติบุคคลอาคารชุดเป็นนิติบุคคลประเภทไม่แสวงหาผลกำไร จึงขอสอบถามว่า นิติบุคคลอาคารชุด อ. เข้าข่าย “องค์กรที่ไม่แสวงหากำไร” ตามข้อ ๓ (๕) ของประกาศคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลดังกล่าวและได้รับการยกเว้นไม่ต้องดำเนินการตามมาตรา ๓๙ วรรคหนึ่ง (๑) (๒) (๓) (๔) (๕) (๖) (๗) และ (๘) แห่งพระราชบัญญัติข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. ๒๕๖๒ หรือไม่

ความเห็น

คณะอนุกรรมการเฉพาะกิจตอบข้อหารือและให้คำแนะนำหน่วยงานของรัฐเพื่อรองรับการบังคับใช้พระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. ๒๕๖๒ ในคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลได้พิจารณาข้อหารือและข้อกฎหมายประกอบกับเอกสารที่เกี่ยวข้องแล้ว เห็นว่า นิติบุคคลอาคารชุดที่ได้จดทะเบียนตามกฎหมายว่าด้วยอาคารชุดมีฐานะเป็นนิติบุคคลตามมาตรา ๓๓ วรรคหนึ่ง แห่งพระราชบัญญัติอาคารชุด พ.ศ. ๒๕๖๒ และมาตรา ๓๓ วรรคสอง บัญญัติว่า นิติบุคคลอาคารชุดมีวัตถุประสงค์เพื่อจัดการ และดูแลรักษาทรัพย์ส่วนกลาง และมีอำนาจกระทำการใด ๆ เพื่อประโยชน์ตามวัตถุประสงค์ดังกล่าว ทั้งนี้ ตามมติของเจ้าของร่วมภายใต้

บังคับแห่งกฎหมายว่าด้วยอาคารชุด และข้อบังคับของนิติบุคคลอาคารชุด ประกอบกับหนังสือตอบข้อหารือของกรมสรรพากร ที่ กค ๐๘๔๒/สก./๑๖๘๒ ลงวันที่ ๑๗ กุมภาพันธ์ ๒๕๔๐ เรื่อง ภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่าย กรณีการเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลอาคารชุดฯ สรุปความได้ว่า กรณีนิติบุคคลอาคารชุดที่จัดตั้งขึ้นตามกฎหมายว่าด้วยอาคารชุด ได้มีการเรียกเก็บเงินกองทุนและค่าใช้จ่ายส่วนกลางจากเจ้าของร่วม เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายในการบริหารอาคารชุดและได้นำเงินดังกล่าวบางส่วนไปฝากกับธนาคารหรือบริษัทเงินทุน ดอกเบี้ยที่เกิดจากเงินฝากที่นิติบุคคลอาคารชุดได้รับไม่อยู่ในบังคับต้องเสียภาษีเงินได้นิติบุคคล เนื่องจากนิติบุคคลอาคารชุดไม่เข้าลักษณะเป็นบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล ตามมาตรา ๓๙ แห่งประมวลรัษฎากร จึงไม่มีหน้าที่ต้องเสียภาษีเงินได้นิติบุคคล นอกจากนี้ คำวินิจฉัยของคณะกรรมการวินิจฉัยภาษีอากร ที่ ๓๓/๒๕๔๐ เรื่อง ภาษีมูลค่าเพิ่ม การเสียภาษีมูลค่าเพิ่มของนิติบุคคลอาคารชุด ลงวันที่ ๒๔ กุมภาพันธ์ ๒๕๔๐ ก็ได้วินิจฉัยว่า นิติบุคคลอาคารชุดที่จัดตั้งขึ้นตามกฎหมายว่าด้วยอาคารชุด ซึ่งกระทำกิจกรรมเฉพาะเพื่อจัดการและดูแลทรัพย์สินส่วนกลาง และมิได้กระทำกิจการโดนอกเหนือจากวัตถุประสงค์ตามที่กฎหมายว่าด้วยอาคารชุดกำหนดไว้ รวมทั้งไม่ได้ขายสินค้าหรือให้บริการใดกับบุคคลอื่นซึ่งมิใช่เจ้าของห้องชุดนั้น ยังไม่เข้าลักษณะเป็นผู้ประกอบการที่อยู่ในบังคับต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มตามมาตรา ๗๗/๒ แห่งประมวลรัษฎากร จึงไม่ต้องนำเงินกองทุน ค่าใช้จ่ายส่วนกลาง และค่าสาธารณูปโภค ที่เป็นค่าไฟฟ้า น้ำประปา โทรศัพท์ หรือค่าใช้จ่ายที่จำเป็นอย่างอื่นที่เรียกเก็บจากเจ้าของห้องชุด มาร่วมคำนวณเสียภาษีมูลค่าเพิ่ม จากหลักเกณฑ์ดังกล่าวจึงอาจถือได้ว่า นิติบุคคลอาคารชุดโดยทั่วไปเป็นนิติบุคคลที่มีลักษณะเป็นองค์กรที่ไม่แสวงหากำไร ซึ่งได้รับการยกเว้นไม่ต้องบันทึกรายการของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนตามข้อ ๓ (๕) ของประกาศคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล เรื่อง การยกเว้นการบันทึกรายการของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล ซึ่งเป็นกิจการขนาดเล็ก พ.ศ. ๒๕๖๕ ซึ่งออกตามความในมาตรา ๓๙ วรรคหนึ่ง แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. ๒๕๖๒

ดังนั้น หากนิติบุคคลอาคารชุด อ. เป็นนิติบุคคลที่มีลักษณะดังกล่าวข้างต้น กล่าวคือ ได้จดทะเบียนเป็นนิติบุคคลอาคารชุดตามกฎหมายว่าด้วยอาคารชุด มีวัตถุประสงค์เพื่อจัดการ และดูแลรักษาทรัพย์ส่วนกลาง และมีอำนาจกระทำการใด ๆ เพื่อประโยชน์ตามวัตถุประสงค์ดังกล่าว ทั้งนี้ ตามมติของเจ้าของร่วมภายใต้บังคับ แห่งกฎหมายว่าด้วยอาคารชุด และข้อบังคับของนิติบุคคลอาคารชุด ไม่ได้กระทำกิจการโดนอกเหนือจากวัตถุประสงค์ดังกล่าวตามที่กฎหมายว่าด้วยอาคารชุดกำหนดไว้ และไม่ได้ขายสินค้าหรือให้บริการใดกับบุคคลอื่น ซึ่งมิใช่เจ้าของห้องชุดหรือผู้พักอาศัย หรือกระทำกิจการใดที่มีลักษณะเพื่อแสวงหากำไร นิติบุคคลอาคารชุดฯ จะมีฐานะเป็นผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลซึ่งเป็นกิจการขนาดเล็ก ที่มีลักษณะเป็นองค์กรที่ไม่แสวงหากำไร จึงได้รับการยกเว้นไม่ต้องบันทึกรายการของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลตามข้อ ๓ (๕) ของประกาศคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล เรื่อง การยกเว้นการบันทึกรายการของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลขนาดเล็ก พ.ศ. ๒๕๖๕ ทั้งนี้ การเก็บรวบรวม ใช้ หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลของนิติบุคคลอาคารชุดฯ ที่ได้รับยกเว้นไม่ต้องบันทึกรายการของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคลดังกล่าว ครอบคลุมเฉพาะการบันทึกรายการตามมาตรา ๓๙ (๑) ถึง (๖) และ (๘) แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. ๒๕๖๒ เท่านั้น แต่ไม่รวมถึงการบันทึกรายการการปฏิเสธคำขอหรือการคัดค้านตามมาตรา ๓๐ วรรคสาม มาตรา ๓๑ วรรคสาม มาตรา ๓๒ วรรคสาม

และมาตรา ๓๖ วรรคหนึ่ง ตามนัยมาตรา ๓๙ (๗) และไม่รวมกรณีที่มีการเก็บรวบรวม ใช้ หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลที่มีความเสี่ยงจะมีผลกระทบต่อสิทธิและเสรีภาพของเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคลหรือมิใช่กิจการที่มีการเก็บรวบรวม ใช้ หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลเป็นครั้งคราว หรือมีการเก็บรวบรวม ใช้ หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลตามมาตรา ๒๖ ตามนัยข้อ ๓ วรรคสามของประกาศดังกล่าว ประกอบมาตรา ๓๙ วรรคสาม แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. ๒๕๖๒

อย่างไรก็ดี นิติบุคคลอาคารชุดฯ ยังคงมีหน้าที่ต้องปฏิบัติให้เป็นไปตามพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. ๒๕๖๒ ในส่วนอื่น โดยเฉพาะการเก็บรวบรวมข้อมูลส่วนบุคคลเท่าที่จำเป็นภายใต้วัตถุประสงค์อันชอบด้วยกฎหมายตามมาตรา ๒๒ แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. ๒๕๖๒ การแจ้งรายละเอียดในการเก็บรวบรวมข้อมูลส่วนบุคคลให้เจ้าของข้อมูลส่วนบุคคลทราบก่อนหรือในขณะเก็บรวบรวมข้อมูลส่วนบุคคล (Privacy Notice) ตามมาตรา ๒๓ และการจัดให้มีมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่เหมาะสมตามมาตรา ๓๗ (๑) ซึ่งต้องเป็นไปตามมาตรฐานขั้นต่ำที่กำหนดไว้ในประกาศคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล เรื่อง มาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. ๒๕๖๕